Bincangkan tindak balas masyarakat tempatan di Myanmar terhadap kuasa Barat pada abad ke-19.

Pengenalan

Penentangan di Myanmar  berlaku disebabkan dasar British meluaskan kuasa ke atas pemerintahan tradisional. Agama dan adat resam memainkan peranan penting dalam kerajaan Buddha sebagai alat penyatuan dan keagungan raja Myanmar.

Isi-isi penting

 Kebangkitan Patani (1826)

Penentangan ini berlaku selepas Myanmar Hilir jatuh ke tangan British dan termeterainya Perjanjian Yandabo pada tahun 1826. Waris pengganti Raja Bagyidaw, iaitu Setkya-min dibunuh pada tahun 1838 tetapi dipercayai bahawa beliau diselamatkan oleh bomoh Bo Bo Aung. Ini memberi harapan kepada masyarakat Myanmar untuk menebus maruah dan martabat negara.

Mereka percaya bahawa Setkya-min akan kembali untuk memimpin mereka menegakkan semula keagungan dan kekuasaan kerajaan Buddha. Dalam keadaan tersebut, muncul beberapa tokoh yang mendakwa diri mereka sebagai Setkya-min. Salah seorang ialah Maung Tsetkya yang berjaya membangkitkan penentangan di Pegu.

Kebangkitan (1858)

Seorang nelayan mendakwa dirinya sebagai Mettaya (Maitreya) muncul untuk menghalau British dari bandar Rangoon. Beliau disokong dan diakui sebagai pemimpin oleh golongan masyarakat di Rangoon.Mereka mara ke Rangoon untuk menangkap Pesuruhjaya British di  sana. Pada tahun 1860, mereka mengugut British di Toungoo. Kesetiaan penentang kepada raja dikatakan terlalu kuat sehingga mereka menyanyikan lagu tentang kejayaan putera raja Myanmar. Mereka percaya nyanyian tersebut dapat menyemarakkan semangat anti-British yang akan menjayakan penentangan mereka di Rangoon.

Perang Inggeris-Myanmar II dan Perung Inggeris-Myanmar III

Kedua-dua perang berlaku untuk menyekat kemaraan dan penguasaan British ke bahagian lain di Myanmar. Perang ini juga merupakan usaha istana dan masyarakat Myanmar untuk memelihara kedaulatan dan kemerdekaan Myanmar serta tradisi agama Buddha. Myanmar tidak berjaya mempertahankan kedaulatannya daripada dicabuli oleh British, sebuah kuasa asing.

       Selepas kekalahan Myanmar dalam Perang Inggeris-Myanmar III, institusi raja dihapuskan dan Raja Thibaw berserta keluarganya dibuang negeri ke India. Ini bermakna raja telah tersingkir daripada kerajaannya yang diturunkan oleh nenek moyangnya sendiri. Perkara ini amat memalukan dan menjatuhkan martabat Myanmar.

       Kejayaan British menakluki Myanmar Hulu memberi kesan buruk kepadaMyanmar. Segala-galanya telah musnah. Raja tersingkir, institusi raja terhapus, Dinasti Konbaung tamat, agama Buddha tercabar, kerajaan Buddha berakhir, dan kedudukan pembesar tradisional terjejas.

Oleh demikian, penentangan dalam bentuk perang gerila telah berlaku 1 pada tahun 1886. Pemberontak terdiri daripada tentera Myanmar Hulu  disertai oleh golongan pendeta dan masyarakat tani. Mereka diketuai oleh Taik-thugyi.

       Perang gerila ini membuktikan kesetiaan dan semangat cinta mereka terhadap raja dan negara. Kumpulan gerila ini berperang selama lima tahun tetapi akhirnya berjaya dipatahkan oleh tentera British.Dalam pemberontakan tersebut, terdapat tidak kurang daripada lima orang putera raja menuntut hak ke atas takhta kerajaan. Selepas pemberontakan dipatahkan, mereka dipenjarakan di kawasan yang berlainan.

Kesimpulan

Penentangan di  Myanmar bertujuan untuk menyekat kemaraan kuasa asing daripada mencerobohi dan mencabuli kedaulatan dan tradisi negara.Walaupun penentangan awal ini dianggap penting dalam sejarah politik Myanmar tetapi gagal dalam menghadapi kemaraan kuasa Barat kerana perjuangan mereka tidak mendapat sokongan keseluruhan rakyat, tidak teratur, dan tidak mempunyai satu objektif politik yang mantap.Tambahan pula, pihak penjajah telah menggunakan pasukan tentera yang besar dan alat senjata yang moden untuk mematahkan penentangan tersebut.

JADUAL ANALISIS SOALAN STPM SEJARAH MALAYSIA KERTAS 3 2013-2014.

OLEH- AHMAD BIN YAAKOB

SOALAN STPM PENGGAL 3/2013

Bahagian A: Sejarah Malaysia

1.  Jelaskan peranan raja-raja Melayu sebelum tahun 1874.

2. Pendudukan Jepun di Tanah Melayu biarpun singkat telah meninggalkan pelbagai kesan tehadap aspek politik, sosial dan ekonomi di Tanah Melayu. Berikan ulasan anda tentang pernyataan tersebut.

3.  Bincangkan usaha-usaha yang telah dilakukan oleh Malaysia dalam Persidangan Negara-Negara Islam (OIC)

SOALAN SEJARAH STPM ULANGAN PENGGAL 3/2013

Bahagian A: Sejarah Malaysia

1.Kegiatan ekonomi di Tanah Melayu sebelum campur tangan British lebih bersifat sara diri. Walau bagaimanapun, terdapat juga kegiatan ekonomi lain yang diusahakan. Bincangkan.

2.Analisiskan sebab-sebab berlakunya penentangan terhadap penjajah British oleh pemimpin tempatan di Perak padaabad ke-19 dan di Terengganu pada awal abad ke-20.

3.Bincangkan usaha yang telah dijalankan oleh kerajaan bagi mewujudkan pembangunan sosial melalui pelaksanaan Dasar Kebudayaan Kebangsaan pada tahun 1970-an.

SOALAN SEJARAH STPM PENGGAL 3/2014

Bahagian A: Sejarah Malaysia

1. Bincangkan peranan undang-undang adat dalam mengekalkan keharmonian masyarakat di Tanah Melayu sebelum campur tangan British.

2.“ Selain daripada beberapa faktor yang lain, masalah kewangan Pahang dikatakan mempengaruhi British untuk menubuhkan Neger-Negeri Melayu Bersekutu pada tahun 1896.” Bincangkan pernyataan tersebut.

3. Bincangkan dasar pendidikan di Malaysia dari tahun 1956 hingga tahun 1979.

SOALAN SEJARAH STPM ULANGAN PENGGAL 3/2014

 Bahagian A: Sejarah Malaysia

1.Terangkan susun lapis masyarakat Melayu di Tanah Melayu sebelum tahun 1874.

2.Bincangkan faktor-faktor yang menyekat penguasaan British di Johor sehingga tahun 1914.

3.Analisiskan rancangan pembangunan ekonomi yang dilaksanakan oleh kerajaan Malaysia dari tahun 1957 hingga tahun 1963.

ANALISIS SOALAN STPM SEJARAH ASIA TENGGARA P3 2013-2014U

OLEH- AHMAD BIN YAAKOB

TEMA	TEMA	2013		2014
		P3	P3U	P3	P3U
1	1.1  Institusi Pemerintahan		/		/
	1.2  Sistem sosial			/
	1.3  Sistem ekonomi	/		/
2	2.1 Perluasan kuasa asing
	2.2 Penentangan terhadap kuasa asing
	2.3 Pengubahsuaian dalam         pentadbiran,Ekonomi,Pendidikan		/
3	3.1 Gerakan Nasionalisme	/
	3.2 Perjuangan mencapai kemerdekaan				/
4	4.1 Sistem pemerintahan		/
	4.2 Pembangunan
	4.2 Pembinaan Negara Bangsa	/		/
	4.4 Perhubungan luar				/

SUMBANGAN TOKOH TUN ABDUL RAZAK HUSSEIN

OLEH-AHMAD BIN YAAKOB

Abdul Razak Hussein dilahirkan pada 11 Mac 1922 di Kampung Pulau Keladi, Pekan Pahang. Abdul Razak dilahirkan dalam keluarga bangsawan, beliau anak sulung kepada Dato’ Hussein Haji Awang Muhammad Taib, Penolong Pegawai Daerah Pekan dengan Teh Fatimah Daud. Beliau mendapat pendidikan awal di Sekolah Melayu Kampung Jambu, Mukim Langgar. Beliau melanjutkan pelajaran ke Malay College Kuala Kangsar. Pada 31 Mei 1940 Abdul Razak melanjutkan pelajaran ke Raffles College.[1]Beliau merupakan lulusan Lincorn’s Inn di London. Beliau menjadi Perdana Menteri pada 22 September 1970 dan diberi gelaran Bapa Pembangunan.[2]

SUMBANGAN POLITIK

a.Salah seorang yang menyertai rombongan kemerdekaan pada tahun 1956.

b.Memperluaskan gabungan Perikatan (UMNO-MIC-MCA) kepada parti-parti lain seperti Gerakan dan PPP.

c.Banyak melakukan perubahan dalam angkatan tentera seperti kelengkapan, melancarkan RELA dan Skim Rukun Tetangga.

d.Mengubah dasar luar dari pro-Barat dan anti komunis kepada Dasar Berkecuali.

e.Menjadi Pengarah MAGERAN untuk menyelesaikan masalah perkauman selepas rusuhan 1969.

f.Melancarkan Rukun Negara pada 31 Ogos 1970.

g.Mewakili Malaysia menjalin hubungan dan rundingan Malaysia-Indonesia selepas peristiwa konfrantasi.

SUMBANGAN EKONOMI

a.Di bawah seliaan beliau Kementerian Pembangunan dan Luar Bandar telah mewujudkan Bilik Gerakan Negara di Kuala Lumpur untuk menyelaras program di peringkat bandar, daerah dan kampung, mengawasi FELDA dan FELCRA.

b.Melancarkan Dasar Ekonomi Baru pada tahun pertama pentadbirannya sebagai Perdana Menteri.

c.Memulakan pelan pembangunan yang kompprehensif yang dikenali sebagai Rancangan Malaysia Lima Tahun.

d.Menubuhkan agensi-agensi untuk membantu penduduk luar bandar seperti Lembaga Besar dan Padi Negara, Pihak Berkuasa Pekebun Kecil Perusahaan Getah (RISDA), Lembaga Kemajuan Ikan Malaysia dan sebagainya.

e.Memperkenalkan Rancangan Buku Merah dan dan Buku Hijau.

SUMBANGAN SOSIAL

a.Sebagai Menteri Pendidikan telah memperkenalkan Penyata Razak.

b.Mengusahakan penubuhan sistem pendidikan kebangsaan demi untuk mewujudkan perpaduan dalam kalangan masyarakat berbilang kaum.

c.Meneruskan usaha Tunku Abdul Rahman dalam sistem pendidikan dengan menubuhkan Maktab Rendah Sains Mara pada tahun 1972.[3]    

---

[1] Nik Anuar Nik Mahmud, Muhammad Haji Saleh dan Abd. Ghapa Harun,Biografi Tun Abdul Razak Negarawan dan Patriot, (Bangi:Penerbitan Universiti Kebangsaan Malaysia,2011),38

[2] “Sumbangan  Tokoh”,dalam  Modul Pengajaran dan Pembelajaran STPM Sejarah Penggal 3 , (Putrajaya: Kementerian Pendidikan Malaysia,2013)95. 

[3] Ibid,96.

Penentangan Rakyat Indonesia Secara Bersenjata.

Oleh-AHMAD BIN YAAKOB

Di Indonesia, Jepun menjalankan dasar pecah dan perintah. Hal ini kerana strategi berkenaan dapat mengelakkan pengaruh nasionalisme berlaku dalam kalangan rakyat di negara tersebut.

Kebanyakan pemimpin nasionalisme seperti Sukarno dan Hatta tidak dibenarkan menyebarkan pengaruh mereka luar daripada Kepulauan Jawa.  

      Untuk menyelamatkan empayar Jepun daripada serangan tentera Berikat, beberapa buah organisasi semitentera dan bersifat tentera penuh telah ditubuhkan. Seinendan telah ditubuhkan untuk golongan pemuda dan tertumpu kepada latihan tentera tanpa menggunakan senjata. Manakala Keibodan berfungsi untuk mengawal tentera dalam negara.

      Pertubuhan tentera penuh, iaitu PETA dan HEIHO yang dianggotai tentera Indonesia ditubuhkan bagi menghadapi dan mempertahankan Indonesia daripada serangan tentera Berikat.  

Kesusahan hidup rakyat, kekejaman Jepun dan tindakan Jepun untuk menjajah Indonesia menyebabkan muncul gerakan-gerakan penentangan oleh golongan anti-Jepun.[1]Amir Sjarifuddin merupakan golongan anti-Jepun yang menerima bantuan daripada Belanda untuk menentang tentera Jepun. Bagaimana pun beliau telah ditangkap oleh tentera Jepun.

      Golongan mahasiswa pula menyatakan protes terhadap pemerintahan Jepun. Banyak ahli persatuan ini yang menentang pendudukan Jepun di Indonesia telah ditangkap. Gerakan Anti-Fasis telah menjalinkan hubungan dengan nasionalis lain untuk menentang Jepun seperti nasionalis di Tanah Melayu dan golongan kiri Cina di Sumatera  Timur. Selepas kekalahan Jepun, Belanda kembali ke Indonesia dan disambut dengan semangat penentangan dan peperangan oleh penduduk Indonesia di bawah pimpinan Sukarno dan ahli nasionalis yang lain yang menyebabkan pihak Belanda mengiktiraf kemerdekaan Indonesia pada 17 Ogos 1945.[]

---

[i]“Perjuangan Mencapai Kemerdekaan”,dalam Modul Pengajaran dan Pembelajaran STPM Sejarah Penggal 3,137.  

[2] Ibid,137

Penentangan Rakyat Myanmar Secara Bersenjata.

FOKUS STPM 2016-Penentangan Rakyat Myanmar Secara Bersenjata.
Oleh- AHMAD BIN YAAKOB

Penentangan rakyat Myanmar secara bersenjata bermula apabila ahli Thakin mula melakukan gerakan bawah tanah untuk menentang Jepun. Golongan Thakin mempunyai pasukan gerila anti-Jepun yang diketuai oleh Thakin Soe.Kumpulan yang berbaik dengan Jepun juga bersahabat dengan pejuang-pejuang pembebasan bawah tanah.

      Perasaan anti-Jepun muncul disebabkan tindakan politik dan ketenteraan Jepun yang dianggap menghina bangsa Myanmar. Masalah ekonomi dan kesukaran hidup yang dialami semasa pendudukan Jepun menambahkan kebencian mereka lalu bangkit menentang Jepun.[1]

      Aung San menubuhkan Tentera Kebangsaan Burma anti-Jepun yang kemudiannya berkembang dan membentuk Liga Pembebasan Rakyat anti-Fasis untuk menentang Jepun. AFPFL mendapat bantuan luar terutama dari British.[2]

      Dakyah anti-Jepun disebarkan dalam Tentera Kebangsaan Burma melalui ceramah secara sulit pada tahun 1944 untuk embangkitkan semangat anti-Jepun dalam kalangan rakyat Myanmar. Walaupun pelbagai sekatan dikenakan oleh pentadbiran tentera Jepun. Penentangan ini bertujuan untuk menubuhkan kerajaan sendiri. Dalam usaha penentangan ini, mereka telah memusnahkan kawasan yang dianggap strategik.

      Pertubuhan politik secara sulit telah ditubuhkan seperti Liga Kebebasan Rakyat Anti-Fasis (AFPFL) yang akan menyelaraskan semua gerakan penentangan yang diselenggarakan oleh Tentera Kebangsaan Burma, Liga Belia Asia Timur, golongan sosialis dan Thakin yang berideologi kominis termasuk petani dan pekerja. AFPFL mendapat bantuan luar terutama British. Hubungan sulit diadakan dengan pihak British di India oleh Thein Pe dan Thakin Tin Shwe.

      Tentera Jepun pula telah menubuhkan pasukan Tentera Kemerdekaan Myanmar (Burma Independence Army) Pasukan ini diberi senjata dan ada dalam kalangan pemimpin mereka yang menyeludup ke Jepun bagi mendapatkan latihan tentera. Pasukan ini ditubuhkan hasil daripada pakatan Aung San dan 13 orang ahli Dobama Asiayone.[3]

      Aung San telah memberi sokongan kepada British dalam usaha menawan semula Myanmar dan menghalau Jepun.Pada 8 Ogos 1945, Jepun telah menyerah kalah. Aung San telah berusaha untuk mendapat sokongan Karen, Shan, Kachin dan Chui serta membebaskan Liga Pembebasan Rakyat Anti-Fasis daripada pengaruh kominis dalam usaha menyakinkan British bagi mendapatkan kemerdekaan Myanmar.

      Aung San elah membuat perisytiharan kemerdekaan yang diberi adalah kemerdekaan yang dikawal oleh Jepun. Tentera Kebangsaan Burma telah mengedarkan berita sulit dengan persetujuan AFPFL untuk menyediakan kerja-kerja sabotaj terhadap Jepun dan golongan pro-Jepun.

      Manifesto 1944 dikeluarkan bertajuk ‘Usir Keluar Penjajah-Penjajah Fasis Jepun’ yang bertentangan dengan propaganda Jepun sebelum ini. Pada Mac 1945, Tentera Kebangsaan Burma mula menentang tentera Jepun. Penentangan ini semakin meluas apabila Liga Belia Asia Timur termasuk golongan petani dan pekerja turut menyertai perang gerila tersebut.

      Semasa serangan pihak Berikat ke atas Jepun di Myanmar, Tentera Kebangsaan Burma yang diharapkan menentang British telah menyerang tentera Jepun daripada belakang. Tentera British dan Tentera Kebangsaan Burma telah bekerjasama di bawah pemerintah tertinggi pihak Berikat, iaitu Lord Louis Mountbatten untuk menamatkan pendudukan Jepun di Myanmar. Pada Oktober 1945, Jepun secara rasmi telah menyerah kalah kepada pihak Berikat.[4]

---

[1]Ruslan Zainuddin dan Abd Sukor Yusuf,AceAhead Teks STPM Sejarah Malaysia dan Asia Tenggara (1800-2000)Penggal 3 Edisi Kemas Kini, (Shah Alam: Oxford Fajar,2014) ,345.    

[2]“Perjuangan Secara Berperlembagaan dan Bersenjata,” dalam Modul Pengajaran dan Pembelajaran STPM Sejarah Penggal 3,137.

[3] Ruslan Zainuddin dan Abd Sukor Yusuf,AceAhead Teks STPM Sejarah Malaysia dan Asia Tenggara (1800-2000)Penggal 3 Edisi Kemas Kini,345.

[4] Ibid,346.

Penentangan rakyat Indonesia terhadap penjajah secara perlembagaan.

Oleh-AHMAD BIN YAAKOB

Jepun cuba mendapatkan kerjasama dan sokongan daripada pejuang nasionalis dan berjanji akan memberi kemerdekaan kepada Indonesia. Jepun telah menubuhkan Pusat Tenaga Rakyat (PUTERA) pada 9 Mac 1943. Putera merupakan gabungan parti-parti politik Indonesia yang wujud sebelum kedatangan Jepun. Sukarno dilantik sebagai Presiden PUTERA dan Hatta sebagai Naib Presiden PUTERA. PUTERA dibenarkan bergerak dengan bebas oleh Jepun.[1]

      Sukarno menggunakan kesempatan ini untuk menyemarakkan lagi semangat nasionalisme dan perasaan anti-Jepun dalam kalangan rakyat Indonesia. Penubuhan PUTERA oleh Jepun sebenarnya adalah untuk mendapatkan kerjasama daripada penduduk Indonesia dan menggunakannya sebagai alat untuk mengukuhkan pemerintahan mereka di Indonesia. PUTERA menjadi lebih nasionalis dan bersikap anti-Jepun daripada pro-Jepun.

      Pada Disember 1943, PUTERA telah dibubarkan dan digantikan dengan Hokokai (Gerakan Kebangsaan Jawa) pada ahun 1944. Ahlinya merupakan bekas anggota PUTERA dan pengerusikan oleh Sukarno. Pada September 1943, Pembela Tanah Air (PETA) ditubuhkan untuk melatih tentera sukarela bagi membantu Jepun mempertahankan Indonesia daripada serangan Belanda. PETA juga sebenarnya tidak menyokong Jepun.[2] Melalui PETA juga mereka memperkuatkan semangat nassionalis dan sebagai asas ketenteraan untuk mendapatkan kemerdekaan.[3]  

      PETA mempunyai hubungan sulit dengan kumpulan anti-Jepun yang diketuai oleh Sutan Sjahrir yang terlibat dalam satu pemberontakan anti-Jepun di Blitar. Pemberontakan anti Jepun ini telah gagal. Amir Sjarifuddin telah ditangkap dan dijatuhkan hukuman bunuh. Beliau digantikan oleh Sutan Sjahrir.

      Pada awal tahun 1945, gerakan anti-Jepun menjadi semakin kuat dan mengancam kedudukan Jepun. Ini menyebabkan Jepun mengambil tindakan memberikan kemerdekaan kepada Indonesia pada  24 Ogos 1945.

      Setelah Amerika Syarikat menggugurkan bom di Hiroshima dan Nagasaki, Jepun menyerah kalah tanpa syarat. Sukarno dan kumpulan gerakan bawah tanah mengambil kesempatan untuk mengisytiharkan kemerdekaan Indonesia jam 10.00 pagi pada 17 Ogos 1945 dan seterusnya pihak Belanda mengiktiraf tarikh kemerdekaan tersebut.[4]

---

[1] Ruslan Zainuddin dan Abd Sukor Yusuf,AceAhead Teks STPM Sejarah Malaysia dan Asia Tenggara (1800-2000)Penggal 3 , (Shah Alam: Oxford Fajar,2014) ,344.  

[2] Ibid,344.

[3] “Perjuangan Secara Berperlembagaan dan Bersenjata,” dalam Modul Pengajaran dan Pembelajaran STPM Sejarah Penggal 3,136.

[4] Ibid,136.